Ekmeklik - Fırın

 Ekmeklik - Fırın



Fotoğraftaki ocak evimizin önünde yufka köy ekmeği yapılan büyük ocak, fırındır. Köyde her evde vardı ve ekmeklik denir. 

Rahmetli Beçoğlu Ömer dedem zamanında yaptırmış ve ortak kullanılmıştır.

Ocağın dayandığı örme taş duvar 3,5 metre yükseklikte. Ön tarafta ise 2 metre yülseklikte yığma taş duvardı. Üzeri arka duvardan ön duvara kadar eğimli dilme üzerine topuk bitkisi ipi ile bağlanan kamış, onun üzerinede (berdi sazlık) huh otundan kapalıydı. 

Ekmekliğin yıllık bakımını rahmetli babam yapardı.

O yıllar köy çevresindeki kulaktaki sular tuzluydu ve berdi sazlık (huh) otu yetişmezdi. 

Diğer köylülerimiz gibi bamam da Topraklı Kulağına gider saz kamış, huh otu, ip için topuk bitkisi toplardı. Toplanan bu bitkileri kullanabilmek için bazı işlemlerden geçirirdi. Sazlığın tozu, sineği ve haşartı işi zorlaştırırdı.

Şehire göç ve büyüklerin rahmetli olmasıyla ata mirası bakımsızlıktan dağılmaya ve yıklmaya başladı. 

Hatta yıkılması için gayret gösteren mirascılar oldu.

Mirascı torunlar; burada kullanılan dirgen, orak,  ispirto şişesi, ispirto ocağı (kör çıra) gemici feneri, taş el değirmeni, ahşap dibek, oklava, evraç, et tahtası, ekmek tahtsı, elek ile huh dilmesini, hatta ekmeklikte uygun yere gömülen peynir ve turşu ceresini, duvar taşlarıda dahil her şeyi bir sana, bir bana diye izdihamla paylaştılar. 

Fotoğrafta görünen ocağın kemerli ve kilit taşı için ayrıca cangama yaptılar. Sonrasında gizli gizli kaçırdılar.

Cangama ile paylaşılan eşyaların, günümüzde hiç birinin nerde olduğunu paylaşanlarda bilmiyor.

Bu eşyalar yerinde olsaydı her halde müze gibi anıları tazelemek ya da ata kültürünü bilmek için ziyaretçisi olurdu. Ancak paylaşımda yapılan cangama çekici değil, itici oldu. Böylece yurtta baykuşlar ötmeye başladı.

 *

Bakın aşağıda büyüklerimizin nasihat için kullandığı atasözü ne güzel anlatıyor.

"Yıkmak kolay, yapmak zordur. Zor olanı başarmak insanlığın faziletidir." 

*

Fotoğraf arşivimden İsa Beçik




Yorumlar

Bu blogdaki popüler yayınlar

Böyle Çimdinizmi

Türk İslam Kültüründe Unutulan Cenaze Geleneği

Santral Görevlisi ve Dilenci