Kara Lastik ya da Kör Çerçi

 


       092 - “GARA LASTİK” yada "KÖR ÇERÇİ"


Çocukluğu köylerde, geçen birçok insan, kara lastik ayakkabı giydiği günleri hatırlar.

Köylerde küçük bakkal dışında alış veriş yapacak yerler yoktu. 

Ulaşım şartlarının da kötü olduğu dönemlerde at veya katır ile çerçiler gelirdi. Kap kacak, incik boncuktan çarşafa kadar her çeşit eşya ihtiyacı çerçilerden satın alınırdı.

Yüreğir Ovasında diğer köylerde olduğu gibi, Gölkaya köyümüze de ayda bir sefer seyyar  çerçi gelirdi. 

Adının Halil olduğunu sonraki yıllar öğrendim. Kara lastik ayakkabı da satardı. Seyyar satıcı Halil efendinin gözleri az gördüğü için kör çerçi denirdi. "Kör Çerçi" ayakkabının adı çerçinin gözündeki özüründen gelmektedir. Kendisininde hoşuna giderdi ki, köye geldiğinde, yolda çocukları görünce "ana ve babanıza kör çerçi geldi diye haber edin" derdi.

Aynı ayakkabıya köy şivesinde 'kara' yerine 'gara lastik' te denirdi.

"Otomobil, kamyon, traktör gibi araçların eski lastikleri geri dönüşümle, çeşitli ürüne dönüştürülüyormuş. Uzun yıllar dayanıklığını koruduğundan, çeşitlerden biride kara lastik ayakkabı üretimidir."

Bu ayakkabılar uzun yıllar eskimezdi. Köylerde, kasabalarda, ilçelerde yaygın olarak giyilirdi.

Çiftçiler ve hayvancılıkla uğraşanlar, yağmurlu havalarda işçiler, avcılar ve balıkçılar da yaygın olarak kullanmaktaydı. Ayrıca yaşlılarımız mesh üzerine de giyerlerdi.

Tercih edilme sebebi dayanıklı ve yıkanabilir olmasıdır. Köyde, zamanın şartlarına uygun ayakkabı idi.

Erkek ve kadın modelleri ile çocuk modellerinin yanısıra kelik dediğimiz yazlık ayakkabı, hayvancılıkla uğraşanlar, dutmalar, işi gereği çamura girip çıkanlar için çizme cinside vardı. 

Köylü her zaman kara lastik ayakkabıya ihtiyaç duyardı.

Bizim köyde "Kara Lastik Ayakkabı" gözleri az gören çerçiden alındığı için "Kör Çerçi" ayakkabısı denilirdi. 04.04.2018

İsa BEÇİK


Sabırlı, sağlıklı, eğitimli ve doğru iletişimli kalın.



Kara lastik veya kör çerçi ayakkabısı


Karataş Gazetesi Tarih: 04-04-2018 19:16:58 Güncelleme: 05-04-2018 06:51:58

Yorumlar

Yorum Gönder

Bu blogdaki popüler yayınlar

Böyle Çimdinizmi

Resim
Hiç Böyle Çimdiniz mi Köyde ilkokulda okurken koşar oynar toz toprak çamur olurduk. Evet, yaz mevsiminde anama oynamaya gidecem dediğimde; bakır güğümü güneşin olduğu yere koy, su kabağı ile tulumbadan su taşı, güğümü doldur,  derdi. Güğümü tulumbadan doldursam ağır olur kaldıramazdım. Onun için kabak tası ile suyu taşırdım. Güğümü güneşe yakın olsun, çok ısınsın diye taşın üzerine koyardım. Su kabağı tas ile güğümü doldurur ve kapatırdım. Sonra oynamaya giderdim. Oyun dönüşü güğümün yanına bakır teşt konur ve içine girerdim. Beni çimdirirken anamda tahta iskembeye otrurdu. Yeşil sabun kullanılırdı gözümü yaksada sesimi çıkartmazdım.  Böylece anamda beni bir güzel çimdirirdi. O zaman çeşme, elektrik ve güneş enerjisi ile şampuan yoktu. İşte benim böyle çimdiğim oldu. Hatıra olsun diye sıcak havada torunuma anlattım, bende yıkanacağım dedi. Köydeki gibi güneşe pilastik bidon koydum. Isındığını fark edince plastik leğen içerisine çocuğu oturttuk ve plastik bardak kullanarak çimd...
Devamı

Türk İslam Kültüründe Unutulan Cenaze Geleneği

Resim
Türk İslam Kültüründe Unutulan Cenaze Geleneği ""ÖLDÜKTEN SONRA RUHUN İLK "40' GÜNÜ NASIL GEÇER? Ruh bedenden ayrılır, ama bir süre cesedin başındadır. Defin sırasında etrafındaki her şeyi duyar, görür; ama müdahale edemez. Münker ve Nekir gelir, ruh ilk sorgusunu kabirde verir. Kabir ya nurla dolar ya da karanlıkla dolar. Ruh, ailesinin hâlini izler, özellikle ilk 7 gün. Bu süreçte rüyalarla mesaj vermeye çalışır. Okunan dualar, yapılan hayırlar doğrudan ona ulaşır. Yanında sadece bir şey vardır: Hayattaki amelleri. 7'si, 40'ı, 52'si... Bu günler sadece gelenek değil; ruhun beklediği duraklardır. Kırkıncı gün, bir eşik atlanır. Ruh artik yeni âleme geçer."" Alıntı * Köyde büyüklerimden bu konuyu aynen duymuştum ve uygulanırdı. Cenaze evine komşuları, akrabaları ve yakınları yemek taşırdı. Yemek zamanı toplanılır ve dua yapılırdı. Demeki 7'si, 40'ı, 52'sinde dua yapılması gerekiyor.  Geçenler Sarıçam ilçesinde 3. Gün taziye evine git...
Devamı

Santral Görevlisi ve Dilenci

Santral Görevlisi ve Dilenci Santral görevlisi anlatmıştı. Oruç zamanı Ramazan ayı idi. Görevden çıktım eve gidiyordum. Sokağımızın başında dervisten indim. Ayın sonu ve yarın maaş alacağız.  Çarşıdan eve gelirkin param olmadığı için hiç bir şey alamadım. Cebimde sadece ekmek parası vardı. Ekmeğide evimizin yanındaki bakkaldan alacaktım. Yürüyerek sokağı yarıladıktan sonra arkamdan biri yaklaştı, "Allah rızası için bir ekmek parası verirmisin" dedi. İnayet olsun dedim ama bir daha ekmek parası istedi. Oralı olmadım. Birkaç adım yürüdükten sonra yarın ödemek kaydıyla ekmeği bakkalımızdan alırım düşüncesi ile cebimdeki ekmek parasını vermek istedim. Çok geçmeden dönüp geriye baktığımda sokakta dilenci yoktu. Sokağımızda tali yol, sokak ve başka geçiş alanı yoktur. Dilenci bir anda yok oldu. Aklıma çok şey geldi ama işişten geçmişti. Bakkaldan ekmek aldım ve eve girdim. İftar vakti oldu, akşam ve yatsı namazını kıldıktan sonra yattım. Gece bir rüya gördüm... Dilenci rü...
Devamı