Irgat

      0128 - Irgat

Irgat; Tarım işçisi, Rençber, amele, ferdi yada toplu işçi anlamındadır.

Köyde her iş ortaklaşa veya yevmiye usulü yapılırdı. Çalışanlara ırgat denirdi.

Irgat olarak tarla işine giderken içinde yufka ekmeğimiz ve katığımızın olduğu azık çıkınıyla gidilirdi.

Irgatlıkta durum böyle başlar.

Baharla ekilen tohumlar yeşerir özellikle pamuk boy göstermeye başladığında herkes pamuk otuna giderdi. 

Pamuğun bitkisine koza denirdi. 

Pamuk otu kazma ile çapa yapılarak temizlenirdi.

Bazıları kendi işinde, bazıları da yevmiyeyle başkalarında çalışırdı.

Öğrenci olanlarımızda tatil günleri ot dövme de dediğimiz pamuk koza çapasına giderdik. Kazandığımız  parayı okul harçlığı yapardık.

Ot dövmeye gidecekler akşamdan ırgat elçisine söylerdi.

Irgatlığa gidecekler sabah erkenden kalkıp yemeğini yer, hazırlanan azık bohçasını da yanına alarak traktör römorkunda tarlaya gidilirdi. 

Bazan ırgatın günlük yemeğini ağalar karşılardı. Böyle olunca yevmiye fiyatı değişirdi.

Irgatlıkta kadın erkek, genç yaşlı her türlü insan vardı. Düğüne gidiyor gibi neşeyle gidilirdi.

Tarlaya varınca herkesin yapacağı iş bellidir. Sorumlu olduğun karıkta otlar temizlenecek, kozanın dibinde toprak gevşetilecektir. 

Kimin iyi kimin hatalı iş yaptığı sorumlu olduğu yerden belli olurdu. 

Sabah ile öğle arasında kuşluk yemeği molası verilirdi. Kazma çalıştığın yere bırakılır, azık çıkısı açılır ve yemek yenirdi.

Öğle vaktinde dinlenme molası verilirdi.

Öğlen ile akşam arası ikindi vakti tekrar yemek molası verilir. Bazıları yemek yemezdi. Yanlarında getirdikleri kuru incir veya üzümü yerdi.

İkindiden sonra akşama kadar çalışma devam eder. 

Çalışma mesai süresi, gün doğumu gün batımıdır. Gün batarken iş bırakılırdı. 

Irgatları çalıştıran ağa, akşam köye dönüldüğünde ırgat adına yaptırdığı çorbayı ırgatlara ikram ederdi. Irgat çorbasını bazıları evine götürürdü.

Irgat çorbası kuru tane bezelyenin taş el değirmende çekilmişinden yapılırdı. Buna ırgat çorbası denirdi. Çok lezzetli olurdu.

Irgat tarlada çalışırken yağmur yağarsa veya herhangi bir şekilde iş bırakılırsa yarım yevmiye ödenirdi.

Yevmiyemizi aldığımız zaman çok sevinirdik. Okul harçlığı yapardık. 

Pamuk kozası ot dövme - çapa işçiliğinden ayrı bostan tarlası ve ekin tarlalarında da aynı işçilik yapılırdı. En son pamuk toplanması ile köyde ırgat işleri biterdi. 

Mahsul toplandıktan sonra isteyen kendisi için başak yapardı. 

Bu gayretli çalışmalarımızda, köyde bereketli ve huzurlu yaşam varlığını hissediyordu.

Ayrıca bu ortak çalışma ile birlik, beraberlik, kaynaşma ile huzur ortamı oluyordu.

70 li Yıllardan sonra dışardan tarım işçisi getirilmeye başlayınca köylüde ırgat işleri bitmiş oldu. 13.02.2021

                                           İsa Beçik

Sabırlı, sağlıklı, eğitimli ve doğru iletişimli kalınız.

Irgat çadırları